Lucernarium - to liturgiczny obrzęd uroczystego zapalenia świateł towarzyszący...

Lucernarium - to liturgiczny obrzęd uroczystego zapalenia świateł towarzyszący nieszporom - wieczornej modlitwie Zboru Bożego.

W tradycji rzymskokatolickiej zachowało się niemalże wyłącznie jako pierwsza część Wigilii Paschalnej, i jako taka występuje również w tradycji ewangelickiej.

Co mnie jednak zaskoczyło, po wzięciu michaelickiej Ewangelickiej Liturgii Godzin do ręki, to powrót Lucernarium!

Gdy nieszpory mają być szczególnie uroczyste, ELG proponuje by przy zaświecaniu świec odśpiewać najstarszy zachowany starochrześcijański hymn - Phos Hilaron (Radosna Światłości), zaś hymn ten pochodzi z przełomu III i IV wieku <3

W dalszej części ewangelickiego Lucernarium następuje odśpiewanie błogosławieństw, z wykorzystaniem melodii podobnej do tej z Exsultetu - Orędzia Paschalnego odśpiewywanego jeden raz w roku - w Wigilię Paschalną.

Podczas ostatnich Dni Kościoła Ewangelickiego w Niemczech (Deutscher Evangelischer Kirchentag) wieczornej modlitwie w Gartenkirche St. Marien Hannover również towarzyszyło Lucernarium.

W pierwszym komentarzu załączam Phos Hilaron, w opracowaniu francuskiego dominikanina André Gouzesa, a w wykonaniu scholi kościoła ewangelicko-luterańskiego Panny Marii w Hanowerze.

Polską wersję tego opracowania znaleźć można pod tytułem “Radosna Światłości” w dominikańskim śpiewniku “Niepojęta Trójco”. Z tym utworem wiąże się też bardzo bolesna sprawa - w maju 2022 roku Fundacja Dominikański Ośrodek Liturgiczny zalecał niewykonywanie opracowań Gouzesa do czasu prawomocnego wyroku w sprawie wykorzystania kilkulatka. Gouzes zmarł rok temu, nie doczekawszy wyroku.

Utwory ojca Gouzesa OP powróciły już do dominikańskich liturgii, były wykorzystywane m.in. podczas obchodów Triduum w Dominikanie Kraków.

Sam próbuję sobie jeszcze poukładać w głowie, co myśleć na temat relacji twórca-dzieło-odbiorcy, zwłaszcza gdy pamięć o krzywdzie jest jeszcze bardzo żywa.

Phos Hilaron, tłumaczenie ze strony prawosławnej parafii Św. Mikołaja Cudotwórcy w Szczecinie

Pogodna światłości Ojca świętej chwały,

Nieśmiertelnego Pana niebiosów i ziemi,

Jezu Chryste. Pod zachód dzień nam dobiegł cały,

I gwiazdę już wieczorną oczami naszymi

Oglądamy w niebie, ku czci Twojej, Boże,

Ojcze, Synu, i Duchu świętości, śpiewamy,

Boś godzien jest, o Panie, by o każdej porze,

Głoszono Twoją chwałę zbożnymi pieśniami,

O wielki Synu Boży, Tyś życia szafarzem,

Przeto Ci świat pieśń chwały

wdzięcznie składa w darze.

Michealicka Ewangelicka Liturgia Godzin, Lucernarium