Membra Jesu nostri (łac. Członki Jezusa naszego) to tytuł zbioru średniowiecznej poezji pasyjnej, którą przez wiele lat przypisywano cystersowi Bernardowi z Clairvaux, o którym pisałem wczoraj, choć dziś muzykologowie za autora uważają Arrnulfa z Leuven, również cystersa.
“Membra” składa się z siedmiu wierszy:
-
Do stóp Chrystusa
-
Do kolan Chrystusa
-
Do dłoni Chrystusa
-
Do boku Chrystusa
-
Do piersi Chrystusa
-
Do serca Chrystusa
-
Do twarzy Chrystusa
Kontemplacja umęczonych członków ciała Jezusa Chrystusa była dość popularną praktyką religijną zachodniego chrześcijaństwa w średniowieczu i miała swój wpływ na Devotio Moderna (inny nurt pobożnościowy w średniowieczu, któremu również już poświeciłem kiedyś notkę).
Reformatorzy pewności zbawienia chrześcijanina upatrywali właśnie w krwi Chrystusa, którego śmierć, a nie nasze uczynki, daje nam życie wieczne i odpuszczenie win.
Łacińskie hymny były więc tłumaczone na języki narodowe i wykonywane podczas luterańskich nabożeństw.
Jednym z takich hymnów jest ostatnia część “Membra”, którą opracował luterański duchowny i hymnopisarz - Paul Gerhardt: “O głowo coś zraniona”.
Hymn ten śpiewamy podczas nabożeństw i wysłuchujemy w Bachowej Pasji.
Membra Jesu nostri zostały wykorzystane przez luterańskiego kompozytora Dietricha Buxtehudego, którego w swej młodości podziwiał sam Jan Sebastian Bach.
W pierwszym komentarzu załączam fragment z “Membra Jesu nostri” - “Do boku Chrystusa”, Dietricha Buxtehudego.
Ołtarz z Iseneim, detal (obrócony)
Matthias Grünewald, XVI w.
Buxtehude: Membra Jesu nostri | Ensemble Correspondances, Sébastien Daucé
